Korzenie i niebo. Polski rozdział w kolekcji Kijowskiej Narodowej Galerii Sztuki

Prace dziewięciu polskich malarzy, reprezentujące różne epoki i style od wczesnego romantyzmu po okres międzywojenny, złożyły się na wystawę „Korzenie i niebo…”. Ekspozycja prezentuje szeroki wybór dotąd niepokazywanych w Polsce prac polskich artystów, obecnych w jednym z najważniejszych muzeów Ukrainy — Kijowskiej Narodowej Galerii Sztuki. Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających od 26 czerwca 2026 r. do 18 października 2026 r. w MNK Sukiennice.

Wśród prezentowanych artystów znajdują się zarówno twórcy pochodzący z Polski, jak i artyści związani z ziemiami ukraińskimi, którzy pracowali i kształcili się w podobnym kręgu kulturowym. Wystawa pokazuje, jak wspólne doświadczenia historyczne oraz kontakty artystyczne wpłynęły na rozwój sztuki i wzajemne inspiracje obu narodów. Wybrane na wystawę dzieła cechują się dużą różnorodnością, zarówno pod względem stylistycznym, jak i ikonograficznym.

Na wystawie znalazły się prace zarówno twórców w różny sposób związanych z Ukrainą, czy to przez tematykę swojej twórczości, czy miejsce urodzenia, jak Jan Ciągliński, Leon Kowalski, Aleksander Orłowski, Henryk Siemiradzki czy Leon Wyczółkowski, ale też dzieła Wilhelma Kotarbińskiego, przedstawiciela dynamicznej wspólnoty polskiej w Kijowie, która w istotny sposób współtworzyła życie artystyczne miasta (…). Prezentujemy na niej ponadto prace artystów w dużej mierze dziś zapomnianych, jak Stefan Bakałowicz ceniony za życia przedstawiciel akademizmu, którego z perspektywy kijowskiej kolekcji możemy na nowo odkrywać, czy XX-wieczny malarz Marian Stroński bliski postimpresjonizmowi i École de Paris – mówi prof. dr hab. Andrzej Szczerski, dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie.

W centrum projektu znajdują się dzieła Wilhelma Kotarbińskiego, artysty, który zajmuje ważne miejsce w historii sztuki polskiej i ukraińskiej. Po studiach w Warszawie i Rzymie przez blisko 30 lat pracował w Kijowie, gdzie współtworzył dekorację Soboru św. Włodzimierza. Z tym okresem związane są między innymi obrazy Modlitwa w Ogrójcu oraz Procesja aniołów. Wielka Sobota. Prezentowana na wystawie kolekcja jest największym muzealnym zbiorem dzieł artysty w Ukrainie. Prace Kotarbińskiego ukazują fascynację antykiem i mitologią, charakterystyczną dla nurtu neoklasycznego przełomu XIX i XX wieku.

Znaczną część wystawy tworzą także rysunki Orłowskiego, wykonane pastelami, węglem i ołówkiem – przede wszystkim portrety oraz dynamiczne sceny batalistyczne. To właśnie w nich najpełniej ujawnia się talent artysty, uznawanego za jednego z najwybitniejszych polskich malarzy batalistycznych.

Wystawa ta była przygotowywana w trudnym okresie i w ekstremalnych warunkach – podczas wojny na pełną skalę, którą Rosja prowadzi przeciwko Ukrainie. Kijowska Narodowa Galeria Sztuki, mieszcząca się w zabytkowej kamiennicy z XIX wieku, również ucierpiała w wyniku rosyjskiego ataku rakietowego w 2022 roku. Jednak pomimo codziennych zagrożeń zespół Muzeum aktywnie pracuje dla odwiedzających w Kijowie i prezentuje swoje kolekcje za granicą. Chcemy opowiedzieć światu naszą historię, przedstawić ukraińską kulturę i zwrócić uwagę na bogate dziedzictwo muzealne Ukrainy, które obecnie znajduje się na celowniku agresora – Rosji. Wystawa ta jest również gestem wdzięczności wobec narodu polskiego za wsparcie Ukrainy podczas wojny oraz symbolem jedności przestrzeni europejskiej, której częścią są Polska i Ukraina  - mówi Oksana Pidsucha, p.o. Dyrektora Generalnego Kijowskiej Narodowej Galerii Sztuki.

Wystawa jest zwieńczeniem wieloletniej współpracy dwóch wiodących muzeów w Kijowie i Krakowie. Kuratorką eskpozycji jest Halyna Alaverdova, autorką scenariusza dr Beata Studziżba-Kubalska. Krakowsko-kijowski projekt staje się inspiracją do ponownego odkrycia kulturowego dziedzictwa dawnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów oraz kontynuowania tej współpracy w czasach obecnych. Wystawie towarzyszy katalog, dostępny w e-Księgarni MNK https://eksiegarnia.mnk.pl/. Wystawa dostępna jest dla zwiedzających w ramach biletu do MNK Sukiennice.

Korzenie i niebo. Polski rozdział w kolekcji Kijowskiej Narodowej Galerii Sztuki

Miejsce: MNK Sukiennice, Malarnia

Otwarcie: 26.06.2026 - 18.10.2026

Godziny otwarcia:

poniedziałek: nieczynne

wtorek-niedziela: 10:00—18:00

Kuratorka: Halyna Alaverdova

Autorka scenariusza: dr Beata Studziżba-Kubalska

Koordynacja: Gabriela Kuleczko, Katarzyna Stolarz, Katarzyna Myszor-Kucmierz, Anastazja Kowalenko

Aranżacja plastyczna: Anna Popławska-Szilder

Organizator Muzeum: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Mecenas MNK: PGE Polska Grupa Energetyczna

Współorganizator wystawy: Kijowska Narodowa Galeria Sztuki

Partnerzy Strategiczni MNK: PZU, Totalizator Sportowy

Patronat Honorowy: Instytut Polonika

Partnerzy medialni: Magazyn Szum, TVP3 Kraków, Radio Kraków, Radio Kraków Kultura