„Łapy precz od przyrody” – WWF Polska alarmuje: Standardy ochrony środowiska są zagrożone

Fundacja WWF Polska rusza z ogólnopolską kampanią „Łapy precz od przyrody”. Akcja obnaża systemowe zagrożenia dla polskiej natury, które powstają na etapie tworzenia prawa. Celem inicjatywy jest powstrzymanie demontażu standardów ochrony środowiska i uświadomienie opinii publicznej, że bezpieczeństwo przyrody to w rzeczywistości bezpieczeństwo nas wszystkich.

Głos obywateli: Apel online

Kluczowym elementem akcji jest apel, dzięki któremu każdy może zaprotestować przeciwko tworzeniu kruczków prawnych. Dokument ten jest żądaniem utrzymania skutecznych standardów, które stoją na straży wspólnego bezpieczeństwa nas i naszej natury. Apel pomoże zwiększyć skuteczność działań Fundacji podczas rozmów z politykami i decydentami.

Pasy bezpieczeństwa dla środowiska

Standardy ochrony środowiska pełnią w społeczeństwie taką samą rolę, jak pasy bezpieczeństwa w samochodzie. Choć przez niektóre grupy interesu bywają przedstawiane jako „uciążliwa bariera” lub „zbędna biurokracja”, w rzeczywistości stanowią jedyną tarczę chroniącą zasoby, od których zależy nasze życie: wodę w kranach, czyste powietrze i bezpieczeństwo okolicy. „Upraszczanie procedur” często oznacza w praktyce rezygnację z rzetelnej oceny wpływu inwestycji na otoczenie, co przerzuca koszty ewentualnych awarii czy degradacji na całe społeczeństwo.

Efekty nieszczelności tej tarczy widzimy już teraz w postaci narastających katastrof naturalnych. Ekstremalne susze, gwałtowne powodzie czy pożary lasów, które stają się regularnym elementem polskiej wiosny, to nie są zdarzenia losowe – to rachunek za lata systemowych zaniedbań. Póki jeszcze jesteśmy w stanie gasić kolejne pożary, musimy zadbać o to, by wadliwe przepisy nie działały jak podpałka. Każda „prawna furtka” pozwalająca na niszczenie naturalnej retencji czy osuszanie torfowisk sprawia, że przyroda traci zdolność do ochrony nas przed skutkami kryzysu klimatycznego, zamieniając lokalne ryzyka w realne tragedie.

Jednym z kluczowych zagrożeń, na które wskazuje WWF Polska, jest nadużywanie tzw. „specustaw” oraz nieustające próby wprowadzanie zasady tzw. „milczącej zgody” w procedurach administracyjnych. Mechanizm ten zdejmuje z inwestorów obowiązek rzetelnej Oceny Oddziaływania na Środowisko (OOŚ). W praktyce może to oznaczać sytuację, w której urząd, borykający się z brakami kadrowymi, nie zdąży zareagować na zgłoszenie szkodliwej inwestycji. Po określonym czasie milczenie urzędnika może stać się legalną zgodą na działania dewastujące przyrodę, bezpieczeństwo i komfort mieszkańców.

Lekcja z Odry i sukcesy, których musimy bronić

Kampania przypomina o tragicznych wydarzeniach na Odrze z 2022 roku. Setki ton martwych ryb były finałem systemowego traktowania rzek jak darmowych kanałów ściekowych, co umożliwiły właśnie luki w przepisach i wadliwe pozwolenia wodnoprawne. Natura nie pójdzie do sądu i nie zaskarży decyzji urzędnika – to rola społeczeństwa, by stać na straży standardów, które gwarantują nam zdrowe otoczenie.

Jednocześnie WWF Polska podkreśla, że silne prawo to nie tylko tarcza przed zagrożeniami, ale przede wszystkim źródło wielu sukcesów.

Głos nauki zamiast interesu nielicznych

Fundacja namawia, aby każda decyzja dotycząca zasobów naturalnych była podejmowana na podstawie faktów i najlepszej dostępnej wiedzy naukowej. Obecnie system często próbuje marginalizować stronę społeczną, zawężając krąg podmiotów uznawanych za stronę w postępowaniu. Prowadzi to do sytuacji, w której mieszkańcy zagrożeni uciążliwym sąsiedztwem, np. fermy przemysłowej, zostają pozbawieni możliwości przedstawienia niezależnych ekspertyz i obrony swojego majątku oraz zdrowia przed sądem.

Polska akcja jest częścią szerszej, europejskiej inicjatywy #HandsOffNature, a liczba zebranych podpisów zasili wspólny głos ponad 470 000 obywateli Unii Europejskiej w obronie kluczowych dyrektyw przyrodniczych.

Warstwę wizualną kampanii współtworzy polski rysownik, Andrzej Rysuje. Jego prace ilustrują skutki traktowania przyrody wyłącznie jako towaru na sprzedaż. Ilustracje artysty zobaczyć można na stronie kampanii.

Zabierz głos, zanim zapadną decyzje. Podpisz apel!

Nie pozwólmy, aby o losach polskiej przyrody decydowały „prawne furtki”. Wejdź na stronę: https://www.wwf.pl/apel-wwf-lapy-precz-od-przyrody i dołącz do tysięcy osób, które mówią stanowcze „nie” niszczeniu naszych zasobów naturalnych.

Twój podpis to realna siła nacisku na decydentów. Razem możemy sprawić, że prawo będzie chronić naturę.

W załącznikach znajdą Państwo nagranie audio zawierające wypowiedź Dariusza Gatkowskiego, Eksperta do spraw Różnorodności Biologicznej w
Fundacji WWF Polska na temat kampanii „Łapy precz od przyrody” .